Uzun yolculuklar ve gece sürüşleri; görüş mesafesinin azalması, biyolojik saat değişimi ve yorgunluk gibi faktörler nedeniyle yüksek konsantrasyon gerektirir. Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmelikler, sürücülerin dinlenme sürelerini ve ışık kullanım esaslarını net bir şekilde belirlemiştir.
1. Gece Sürüşünde Işık Kullanımı ve Mevzuat
Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre araç ışıklarının kullanımı belirli kurallara bağlanmıştır:
- Uzağı Gösteren Işıklar (Uzun Farlar): Yerleşim birimleri dışındaki karayollarında geceleri seyrederken, yeterince aydınlatılmamış tünellere girerken kullanılır.
- Yakını Gösteren Işıklar (Kısa Farlar): Yerleşim birimleri içinde, karşılaşmalarda, bir aracı takip ederken veya geçerken yan yana gelinceye kadar yakını gösteren ışıklar kullanılır.
- Selektör Kullanımı: Geceleri öndeki aracı geçme veya kavşaklara yaklaşırken uyarı amacıyla kullanılır. Karşıdan gelen sürücüyü kör edecek şekilde uzun farlarla seyretmek yasaktır.
Göz Kamaşması (Körlük) Anında Ne Yapılmalı?
Karşıdan gelen aracın uzun farları gözünüzü alıyorsa:
- Kesinlikle karşı tarafa uzun far yakarak misilleme yapmayın.
- Bakışınızı yolun sağ kenarındaki beyaz çizgiye veya banket hizasına kaydırın.
- Hızınızı azaltıp şeridinizi muhafaza edin.
2. Yorgunluk, Uykusuzluk ve Hipnoz Etkisi (Yol Hipnozu)
Ticari olmayan hususi araç sürücülerinde de yorgun sürüş, alkollü sürüş kadar tehlikelidir.
Yol Hipnozu (Highway Hypnosis)
Uzun saatler boyunca monoton yollarda kesintisiz sürüş yapmak, sürücünün bilincinin açık görünmesine rağmen tepki sürelerinin sıfırlanmasına neden olan zihinsel bir dalgınlık halidir.
Yol Hipnozu ve Yorgunluktan Korunma Yolları:
- Mola Kuralı: Kesintisiz olarak en fazla 2.5 ila 3 saatte bir en az 15-20 dakikalık molalar verin.
- Kabin İçi Havalandırma: Araç içi sıcaklığını fazla yükseltmeyin ve camları açarak içeriye düzenli temiz hava girmesini sağlayın.
- Aktif Zihin: Sıvı tüketimine özen gösterin, ağır yemeklerden kaçının.